مثلث عشق نظریه ای برای بررسی انواع روابطی که میان زوج ها برقرار است

0
1437

مثلث عشق (Triangular theory of love)، نظریه ی است که عنوان می دارد، عشق از سه عنصر اصلی تشکیل یافته، و زمانی می توان مدعی شد که یک رابطه در بهترین حالت خود قرار دارد، که این سه عنصر یک مثلث متساوی الاضلاع تشکیل دهند.

نظریه مثلث عشق توسط رابرت استرنبرگ(Robert Sternberg)، روانشناس امریکایی، در اواخر دهه ۱۹۸۰ مطرح گردید. وی بر این باور بود که عشق از سه عنصر اصلی صمیمیت، اشتیاق و تعهد تشکیل شده، که در عشق سالم تمامی این عناصر به میزان بالایی وجود دارند.

دکتر استرنبرگ، در کتابی با عنوان قصه عشق (Love Is a Story)، پس از مطرح نمودن نظریه مثلث عشق به بیان نتایج تحقیقات خود بر روی مراجعانش پرداخته، و عنوان می دارد، افراد تمایل دارند با کسانی وارد رابطه عاشقانه شوند، که داستان عشق آنها به هم مشابه یا دارای بخش های مکمل باشد.

اگر فردی از سر اتفاق عاشق دیگری شود که قصه کاملا متفاوتی دارد، در آن صورت هم رابطه و هم عشق که زیر ساخت آن رابطه است، دچار وضعیت متزلزلی خواهد شد. در این شرایط یا باید به دنبال شخص دیگری بود، یا قصه خود را تغییر داد.

با این حال، از آنجایی که هر فردی برداشت خاص خود را از عشق دارد و محتوای قصه هر فرد با فرد دیگر تفاوت کلی دارد، هر دو فردی که درگیر یک رابطه مشترک می شوند، لازم است دست به خلق قصه ی مشترکی بزنند.

هشت نوع رابطه حاصل در مثلث عشق

طبق نظر دکتر استرنبرگ، یک رابطه سالم حاصل یک مثلث عشقی متساوی الاضلاع است، که هر سه عنصر به یک میزان در آن وجود دارند. چرا که با کم شدن یا محو شدن هریک از این عناصر رابطه از حالت تعادل خارج می شود. سه عنصر تشکیل دهنده عشق را بدین گونه می توان تعریف نمود:

  • صمیمیت، یک پیوند نزدیک میان دو نفر دانست، که باعث می گردد آنها خصوصی ترین و عمیق ترین افکار خود را با یکدیگر در میان بگذارند. برخی نشانه های یک دوست صمیمی، عبارتند از: در کنار هم شاد بودن، داشتن درک مشترک نسبت به مسائل، توانایی درد دل کردن با یکدیگر.
  • اشتیاق، به معنای جاذبه و رغبت داشتن به یکدیگر است، تا شروعی برای یک رابطه جنسی باشد. از آن می توان با عنوان آرزوی وصال نیز یاد کرد، که شامل یک تمایل جسمی یا ذهنی است.مثلث عشق
  • تعهد، نوعی الزام می باشد، که فرد تمام سعی خود را برای حفظ رابطه در تمامی شرایط به کار می گیرد. این عنصر خود را در دراز مدت نشان می دهد.
در ادامه مطالعه نمایید:  آنیما و آنیموس یا روان زنانه و روان مردانه در ناخودآگاه نظریه ای درباره نیمه گمشده

از ترکیب سه عنصر تشکیل دهنده عشق، با توجه به وجود یا عدم وجود هر کدام، می توان به هشت نوع رابطه دست یافت که هرکدام ویژگی های خاص مربوط به خود را دارا می باشند. هشت رابطه ایجاد شده عبارتند از:

نام رابطه صمیمیت اشتیاق تعهد
فقدان عشق
همدلی
شیفتگی
عشق تهی
عشق رمانتیک
عشق عاطفی
عشق ساده لوحانه
عشق آرمانی
      • فقدان عشق: در این حالت عناصر سه گانه وجود ندارند یا بسیار کم رنگ هستند. به عنوان نمونه از روابط رسمی در میان افراد مرتبط با هم می توان یاد کرد.
    • همدلی: در این حالت تنها عنصر صمیمیت وجود دارد، که باعث ایجاد تمایل به یکدیگر به واسطه وجود شباهت های رفتاری می شود.  احساس دلسوزی، گرمی و رفاقت در این رابطه به چشم می خورد.
    • شیفتگی: یا عشق فیزیکی که به واسطه جذابیت های جسمانی ایجاد می شود. این نوع عشق با شدت آغاز می گردد و بعد از وصال به معشوق به سرعت فروکش می کند. نمونه آنرا می توان بیشتر در سنین التهابات جنسی و جسمی مشاهده نمود.مثلث عشق
    • عشق تهی: وجود تنها عنصر تعهد در این نوع عشق، آن را تبدیل به یک رابطه بلند مدت بدون درگیری احساسی میان طرفین می نماید. از آن می توان میان زوج های که فقط به یکدیگر عادت کرده اند یا به علت وجود فرزندان با یکدیگر مانده اند، نام برد.
    • عشق رمانتیک: ترکیب دو عنصر صمیمیت و اشتیاق زمینه ساز ایجاد این عشق می گردد، که همان جنبه فیزیکی و عاطفی است. در این رابطه اعتماد بالای میان طرفین حاکم است، اما به دلیل نبود تعهد امکان تداوم آن بسیار اندک است.
    • عشق عاطفی: از ترکیب صمیمیت و تعهد شکل گرفته، که نتیجه آن یک رابطه طولانی و صمیمی می باشد. اما فقدان اشتیاق آنرا به یک رابطه کسل کننده تبدیل می کند. بیشتر عشق های آرمانی اگر به درازا بکشند به این نوع رابطه تبدیل خواهند شد.
    • عشق ساده لوحانه: این رابطه از ترکیب اشتیاق و تعهد حاصل می گردد، که در آن تایید آگاهی نادیده گرفته شده، و همانند گردبادی از هیجانات می باشد که پس از مدتی فروکش می نماید.
    • عشق آرمانی: در این رابطه سه ویژگی صمیمیت، اشتیاق و تعهد همزمان وجود داشته، و نوع رابطه همانند یک فرایند دو سویه است. طرفین در جهت رشد یکدیگر حاضر به هرگونه گذشت هستند. طبق نظر دکتر استرنبرگ رسیدن به این رابطه بسیار آسان تر از نگهداشتن آن است.
در ادامه مطالعه نمایید:  بعد از سلام چه می گویید و بازی ها شناخته شده ترین کتاب ها در تحلیل رفتار متقابل

مثلث عشق نظریه ای برای بررسی انواع روابطی که میان زوج ها برقرار است

دیدگاه شما چیست

لطفا دیدگاه خود را بنویسید
لطفا نام خود را وارد کنید